* Cả nước hiện có tới hơn 200 kênh truyền hình nhưng tỉ lệ chương trình cho thiếu nhi thì thời lượng ít, hình thức nghèo nàn
Sắp tới, một số đại biểu Quốc hội là thành viên của ủy ban sẽ chất vấn các cơ quan có bổn phận của Chính phủ về vấn đề này. Nếu có tổ chức sân chơi thì lại để các em ăn mặc hóa trang già dặn, thi đương đầu giành hơn thua, những cái đó về lâu về dài sẽ tác động tiêu cực đến tâm hồn mong manh nhạy cảm của con trẻ. Và cũng sẽ có những cuộc giám sát với báo chí - truyền hình.
THU HÀ thực hành Tin bài liên quan: Kỳ 1: Nhạc thiếu nhi: nhìn từ giọng hát nhí Kỳ 2: Khi âm nhạc chưa là bạn Kỳ 3: Hết hè thì cũng hết phim Kỳ 4: sân khấu cũng giật gấu vá vai Kỳ 5: Quá ít tác phẩm cho thiếu nhi, tắc lưỡi in sách nước ngoài.
Một thị trường văn hóa tưởng như dễ dàng hơn cho thiếu nhi là sách báo đúng là cũng lâm vào cảnh ngộ rưa rứa. Các chương trình truyền hình thiếu nhi, như báo chí phản chiếu và cá nhân chủ nghĩa tôi cũng nhận thấy, hầu hết đều áp đặt tư duy của người lớn, không nói bằng tiếng nói của các em, nặng về dạy bảo.
Bấy lâu chúng tôi cũng vẫn có những nỗi buồn về bức tranh không sáng sủa của sân chơi, đồ chơi và các loại hình văn hóa cho con trẻ”. Ủy ban VHGDTTNNĐ đã bao giờ chất vấn các cơ quan hữu quan về vấn đề này chưa và có ý định đưa ra bàn tại Quốc hội không? - Chúng ta tự hào với tỉ lệ dân số vàng - dân số trẻ, lực lượng lao động cận kề dồi dào - điều kiện để phát triển kinh tế từng lớp tốt hơn hẳn các nước có dân số già, nhưng những sản phẩm tinh thần chúng ta dành cho lực lượng chủ nhân mai sau đó lại quá ít oi.
Ủy ban có định kiến nghị gì với Quốc hội và Chính phủ để cuộn các nguồn lực xã hội tham gia lĩnh vực này? - trước nhất, chúng ta cần coi xét lại hệ thống các cơ quan hệ trọng và chịu trách nhiệm về coi ngó thiếu nhi cả vật chất và ý thức trong hệ thống hành pháp. * Dân số VN là dân số trẻ, tỉ lệ thiếu niên, nhi đồng dưới 15 tuổi hiện chiếm gần 40% dân số, vậy mà chúng ta mới chỉ có một NXB Kim Đồng và không đến năm đầu báo dành riêng cho lứa tuổi này (tỉ lệ tác phẩm cho thiếu nhi của NXB Trẻ và hí viện Tuổi Trẻ luôn dưới 50% so với tổng số sản phẩm văn hóa in ấn và biểu diễn).
Thứ hai: giảm đến mức thấp nhất thuế thu nhập doanh nghiệp cho những cá nhân chủ nghĩa, tổ chức nào sản xuất truyền bá sản phẩm văn hóa cho thiếu nhi. Thứ nhất: chủ động đầu tư bằng nguồn ngân sách cho các sản phẩm văn hóa lành mạnh phục vụ thiếu nhi, không quá trông đợi vào các nguồn xã hội hóa.
Ủy ban đã bao giờ có ý kiến với ngành truyền hình cũng như đã có một góp ý giải pháp nào cho kênh quảng bá rất quan yếu này? - Đúng là hiện tại, số lượng kênh truyền hình quá nhiều nhưng dành cho trẻ mỏ quá ít cả về thời lượng và chất lượng. Suốt mấy chục năm qua, hầu như số nhà hát xây mới không đáng kể, nói gì nhà hát dành riêng cho thiếu nhi.
Các ấn phẩm cho thiếu nhi của nhiều đơn vị xuất bản khác cốt yếu là truyện tranh nước ngoài, nhiều nguyên tố lai căng, bạo lực.
Nếu có kênh dành riêng cho mình thì hồ hết là hoạt hình nước ngoài, những chương trình tiêu khiển thuần tuý, kích thích trí tò mò, thỉnh thoảng có cả bạo lực. Phải có sự kết liên thì mới có chính sách thống nhất và lâu dài được.
Mấy chục triệu thiếu niên nhi đồng mà chỉ có một NXB dành riêng cho các em là NXB Kim đồng. Ai cũng có một phần bổn phận nhưng thiếu một cơ quan đầu mối, thiếu một nhạc trưởng trong lĩnh vực này. Để bảo đảm các quyền cơ bản của trẻ con: quyền được chăm chút, quyền được học hành và quyền được vui chơi. Trước kia, chúng ta có một ủy ban bảo vệ và chăm sóc con trẻ (cơ quan ngang bộ trực thuộc Chính phủ) nhưng hiện thời đối tượng trẻ em được chia nhỏ bổn phận cho nhiều cơ quan: vui chơi tiêu khiển do Cục Văn hóa cơ sở Bộ VH-TT&DL chịu trách nhiệm, chăm nom do Bộ LĐ-TB&XH, sách báo do Bộ Thông tin - truyền thông, học hành do Bộ Giáo dục - đào tạo, chống bạo hành xâm hại do Bộ Công an, hoạt động đoàn thể có Đoàn TNCS Hồ Chí Minh.
Báo chí cho lứa tuổi này cũng không đếm hết số ngón tay trên bàn tay. Ủy ban VHDGTTNNĐ đã yêu cầu Chính phủ giải trình về tình trạng có quá nhiều khu dân cư, khu thị thành mới mọc lên nhưng tỉ lệ đất dành cho bất động sản, nhà hàng, khách sạn là quá lớn so với khu vui chơi thiếu nhi, hí viện, câu lạc bộ, rạp chiếu phim.
Cụ thể dễ thấy nhất là đồ chơi trẻ mỏ, theo thống kê thì trên thị trường có tới 80% đồ chơi trẻ em có xuất xứ nước ngoài, mà đốn là từ Trung Quốc, 20% đồ chơi VN thì vừa đơn điệu về mẫu mã vừa nghèo nàn về số lượng. Rạp chiếu phim cũng ít, phim thiếu nhi đa số là phim ngoại
Một xã hội biết đầu tư cho con trẻ bữa nay, chính là một xã hội phát triển bền vững lành mạnh trong mai sau. Các cuộc thi sáng tác dành cho trẻ thơ cũng ít dần, các văn nghệ sĩ, nhạc sĩ, họa sĩ tham gia viết vẽ cho các em cũng không còn mấy người mặn mòi nhiệt huyết. Các tác phẩm thổi vào tâm hồn trẻ thơ những tình cảm thuần khiết và đủ sức hấp dẫn các em càng ngày càng thưa thớt.
Nếu không cẩn thận, ta sẽ có một đời thiếu nhi “mất tuổi thơ”, một đời thiếu nhi bị già hóa Đồ chơi đã thiếu, sân chơi, khu vui chơi càng thiếu hơn. Ông Tiến san sẻ: “Với nhân cách phó chủ nhiệm Ủy ban VHGDTTNNĐ Quốc hội - cơ quan giám sát các hoạt động bảo vệ săn sóc thanh thiếu niên nhi đồng của Chính phủ, tôi có theo dõi loạt bài “Còn ai chơi với trẻ em” trên báo Tuổi Trẻ từ ngày 4-8.
Cá nhân chủ nghĩa tôi cũng như nhiều thành viên của Ủy ban VHGDTTNNĐ của Quốc hội đã nhiều lần chất vấn sau các cuộc giám sát và đã kiến nghị Chính phủ lưu ý ba vấn đề quan trọng: tăng cường sáng tác cả ba loại hình sân khấu, điện ảnh, văn chương cho trẻ em; tăng cường xây dựng khu vui chơi, điểm vui chơi trẻ mỏ; tăng cường dài, lớp học măng non.
Ngoại giả còn có nhân tố hóa chất độc hại. Nếu không cẩn thận, với độ phủ sóng rộng của những cuộc thi thố có nhiều quảng cáo tài trợ này, chúng ta sẽ có một đời thiếu nhi “mất tuổi thơ”, một thế hệ thiếu nhi bị già hóa.
Hệ thống truyền hình đa số vẫn hoạt động bằng ngân sách quốc gia và không thể “thả nổi”, coi nhẹ trách nhiệm với khán giả nhỏ tuổi của mình. Không có chương trình hay cho mình thì các em buộc phải tìm đến băng đĩa, mà chất lượng băng đĩa còn nhốn nháo khôn lường hơn. * Văn hóa phẩm cho thiếu nhi không phải là sinh lợi trước mắt mà là cái lợi lâu dài, cho toàn tầng lớp.
Tuổi xanh đã đi đúng và trúng. Nói chung, tư duy từng lớp đang bị nghiêng về “lực hấp dẫn” của kinh tế mà các thiết chế văn hóa dành cho thiếu nhi không đủ sức mạnh để cân bằng nổi. * Ông có thể cho biết đánh giá cụ thể hơn của ông về số lượng và chất lượng của những sản phẩm văn hóa dành cho thiếu nhi được sinh sản, in ấn, phát hành hằng năm? - Chúng ta có Luật bảo vệ và coi ngó thanh thiếu niên nhi đồng rồi, các cơ quan chăm chút con trẻ từ trung ương đến địa phương cũng đã có rồi, nhưng các thể chế văn hóa và các hoạt động văn hóa, các sản phẩm văn hóa lại chưa có được bao nhiêu.
Phải nói thẳng là vừa thiếu về số lượng vừa yếu về chất lượng. Đồ chơi Trung Quốc quyến rũ sinh động nhưng phần lớn là sản phẩm bạo lực: gươm đao, súng ống, chiến binh. Đây cũng chính là vấn đề tôi quan tâm lâu nay.
NXB lại cũng đang chật vật đấu tranh với thị trường và vẫn phải in truyện tranh nước ngoài để gánh cho những ấn phẩm có tính giáo dục cao như cổ tích, khoa học, thơ. Đầu tư cho những sản phẩm văn hóa thiếu nhi không sinh lời trước mắt, không có lợi nhuận đong đếm được từ những cuốn sách, bộ phim thiếu nhi về những tâm hồn cao thượng, từ những bài hát tụng ca vẻ đẹp đồng lúa cánh rừng quê hương, từ những vở kịch đồng dao ngộ nghĩnh khiến các em yêu thú vật cây cỏ.
Không có rạp thì các chương trình ca nhạc, sàn diễn thiếu nhi cũng chẳng thể có đất diễn thẳng tắp nên không thể dàn dựng liên tiếp chương trình được, nghệ sĩ chuyên biểu diễn cho thiếu nhi nên cũng sẽ thưa vắng dần. Các khán giả nhí tham dự trò chơi trên sân khấu chương trình Tuổi thần tiên hồi tháng 7 - Ảnh: Gia Tiến Ông Lê Như Tiến - Ảnh: Võ Văn Thành Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa - giáo dục - thanh thiếu niên nhi đồng (VHGDTTNNĐ) của Quốc hội Lê Như Tiến khẳng định như vậy trong cuộc chuyện trò cởi mở với tuổi xanh.
Một số lớn các em tìm đến game online và những loại hình nghe nhìn phản cảm khác. Ủy ban sẽ đặt vấn đề này với Đài truyền hình VN - một cơ quan của Chính phủ. Dự kiến sẽ có những cuộc giám sát chuyên đề về phát triển sản phẩm văn hóa cho trẻ thơ bằng các loại hình khác nhau: đọc, hội họa, nghe - nhìn. Vì vậy, chúng tôi dự định sẽ tập trung đủ các dữ liệu để tiến tới trong tương lai gần có thể kiến nghị Chính phủ.
Người lớn đang chiếm giữ màn ảnh tivi và trẻ em bị thắt phải nghe - nhìn những sản phẩm ý thức không hợp lứa tuổi.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét